Woensdag 25 juni 2025

Geschiedenis, Filosofie & Levensbeschouwing

dr. Martin Bossenbroek - Luc Meijboom

Kolonialisme! De vloek van de geschiedenis

Over de koloniale geschiedenis van de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden en het Koninkrijk der Nederlanden (1815).

Nederland is de afgelopen decennia veranderd in een multi-etnische samenleving. Daarmee groeit ook de roep om kritisch naar ons koloniale en slavernijverleden te kijken. Hoe gaan we om met deze geschiedenis zonder de samenleving verder te polariseren? Historicus Luc Meijboom gaat in gesprek met auteur Martin Bossenbroek over diens boek 'Kolonialisme! De vloek van de geschiedenis', waarin Bossenbroek pleit voor een andere duiding van het Nederlandse kolonialisme – als een vorm van Transitional Justice in de context van de wereldgeschiedenis. Samen onderzoeken zij hoe geschiedschrijving niet verdelend, maar juist verbindend kan werken.

Het koloniale en slavernijverleden van Nederland staat volop in de maatschappelijke en politieke belangstelling. Waar Nederland lange tijd zijn rol in de wereldgeschiedenis met trots belichtte, is de toon de laatste jaren kritisch en soms boetvaardig geworden. Toch ontbreekt een breed maatschappelijk draagvlak voor deze omslag, en lijkt de omgang met het verleden de kloof tussen politiek en burger te verdiepen.

Hoe kunnen we deze complexe geschiedenis recht doen zonder verdere polarisatie te veroorzaken? Is het mogelijk een balans te vinden tussen erkenning van historisch onrecht en een gedeeld toekomstperspectief? En kunnen we van Nederland een voorbeeld maken voor andere landen met een koloniaal verleden?

Martin Bossenbroek (1953) is historicus en heeft aantal klassiekers op zijn naam staan als Holland op zijn breedst en De Meelstreep. Zijn bekendste boek is De Boerenoorlog (90.000 verkochte exemplaren), dat in 2013 werd bekroond met de Libris Geschiedenisprijs en genomineerd voor de AKO Literatuurprijs en in meerdere landen is vertaald. De wraak van Diponegoro. Begin en einde van Nederlands-Indië verscheen in 2020 en werd lovend besproken in de landelijke pers. Het boek is ook vertaald in het Indonesisch. In 2023 publiceerde hij De Zanzibardriehoek. Een slavernijgeschiedenis 1860-1900, dat opnieuw werd bekroond met de Libris Geschiedenisprijs. In oktober 2024 verscheen Kolonialisme! De vloek van de geschiedenis, een pamflet dat veel stof deed opwaaien.

Luc Meijboom (1997) studeerde geschiedenis aan de Universiteit Leiden. Hij is gespecialiseerd in koloniale geschiedenis, deed onderzoek naar verzet van slaafgemaakten aan boord van Zeeuwse slavenschepen en is coauteur van het boek Nijmegen & Slavernij: Publiek bestuur en persoonlijk profijt, 1596-1873 (2025). Voor de stichting Jonge Historici schrijft hij recensies over boeken en tentoonstellingen met historische thema's.

De samenstellers van het Historisch Sprekers Archief hebben grote zorgvuldigheid betracht bij het verzamelen en citeren van de gegevens die hoofdzakelijk afkomstig zijn uit de archieven van de Koninklijke Industrieele Groote Club en eerder via de website openbaar gemaakte data. Mocht U een aan- of opmerking hebben over de teksten en/of afbeeldingen, dan verzoeken wij u contact op te nemen met de redactie via clubinfo@igc.nl.

← vorig evenement volgend evenement →